2005, Cilt 21, Sayı 3-4, Sayfa(lar) 033-037
ŞANLIURFA BÖLGESİNDEKİ SAFKAN ARAP KISRAKLARINDA DİNOPROST İLE ÖSTRÜS SENKRONİZASYONU VE GEBELİK ORANLARININ ARAŞTIRILMASI
Mehmet Osman Atlı1, Hayrettin Çetin2
1Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Doğum ve Jinekoloji Anabilim Dalı, KONYA
2Adnan Menderes Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Doğum ve Reprodüksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı, AYDIN
Anahtar Sözcükler: Dinoprost, östrüs senkronizasyonu, kısrak
Görüntülenme Sayısı:744 - İndirilme Sayısı: 1323

Sunulan çalışmada, diöstrüste tek doz uygulanan dinoprostun safkan Arap kısraklarında Östrüs senkronizasyonu ve gebelik oranına etkisini araştırmak amaçlandı. Bu amaçla, Nisan-Mayts aylan arasında, yaşları 5-12 arasında değişen, 35 adet fertil safkan Arap kısrak; 20'si uygulama, 15'i kontrol ofmak üzere rasgele iki gruba ayrıldı. Kontrol grubu hiçbir uygulama yapılmadan ostrüse geten kısraklardan seçildi. Ayrıca dinoprost enjeksiyonu sırasındaki follikül çapının östrüs ve ovulasyon zamanı üzerine etkisini araştırmak için uygulama grubundaki kısraklar follikül çapı a20 mm (n:9) ve <20 mm (n 11) olmak üzere iki gruba ayrıldı Diöstrüsteki uygulama grubundaki kısraklara 10 mg dozda dinoprost im olarak enjekte edildi Dinoprostun yan etkileri klinik olarak gözlendi. Östrüste olduğu aygır muayenesi, endometrial ödem ve folliküler gelişme ile tespit edilen kısraklar, ovulasyon şek i İlen inceye kadar gün aşırı olarak doğal aşımla tohumlandı Uygulama grubundaki kısraklarda dinoprost enjeksiyonu sonrasında %90 oranında östrüs gözlendi Yan etkilere karşı değerlendirilen puantaj ortalaması 2.45i 0.95 olarak belirlendi Ovulasyon ve gebelik oranı ise sırasıyla uygulama grubunda %94, %65 kontrol grubunda %86, %54 olduğu ve aradaki farkların istatistiksel olarak önemli olmadığı saptandı Dinoprost enjeksiyonu esnasında ovaryumlar üzerinde £20 mm follikül bulunan kısraklarda enjeksiyon-östrüs ve östrüs-ovulasyon arası süreler sırasıyla 2 0±0.5, 4±1,2 gün iken, <20 mm follikül grubundaki kısraklarda ise 4,6±0.9, 5±1.06 gün oluğu tespit edildi Gruplar arasındaki enjeksiyon-östrüs arası süre yönünden fark. istatistiksel olarak önemli (p<0.0l) idi Sonuç olarak; dinoprostun diöstrüs döneminde tek doz uygulamasıyla yüksek östrüs oluşma oranını elde edilebileceği, dınoprosta karşı terleme, ataksi ve sancı gibi çeşitli yan etkiler gözlense de bu yan etkilerin birkaç saat içinde ortadan kalktığı görüldü. Ayrıca dinoprost enjeksiyonu sırasında ovaryumlar üzerinde bulunan follikül çapının, enjeksiyon ile östrüs oluşumu arasındaki süre üzerine önemli etkisinin olduğu, dinoprostun gebelik üzerine herhangi bir olumsuz etkisinin bulunmadığı, östrüs senkronizasyonu amacıyla kolaylıkla uygulanabileceği kanaatine varıldı.