2018, Cilt 34, Sayı 3, Sayfa(lar) 171-177
İvesi koyununda koroner arterler ve kalp kas köprüleri üzerinde makroanatomik bir araştırma
Gürsoy Aksoy1, Zekeriya Özüdoğru2, Derviş Özdemir3
1Department of Anatomy, Faculty of Veterinary Medicine, Kafkas University, 36100, Kars, Turkey
2Department of Anatomy, Faculty of Veterinary Medicine, Aksaray University, 68100, Aksaray, Turkey
3Department of Anatomy, Faculty of Veterinary Medicine, Atatürk University, 25100, Erzurum, Turkey
Anahtar Sözcükler: Anatomi, kalp kas köprüsü, koronor arter, koyun

Amaç: Çalışmada, koroner arterlerin seyrini ve kalp kas köprülerinin lokalizasyonlarını ortaya koymak amaçlandı.

Gereç ve Yöntem: Her iki cinsiyetten 10 ergin İvesi koyunu kullanıldı. Materyallere renkli lateks enjeksiyon metodu uygulandı.

Bulgular: Subepicardial yağ dokusunun parakonal ve subsinuosal interventrikular olukların yaklaşık ortalarına kadar uzandığı belirlendi. Sağ ve sol koroner arterlerin kısmen intramyokardial seyrettiği görüldü. Dört koyun kalbinde sağ koroner arterin hemen sağ tarafında aorta’dan üçüncü bir koroner arterin orijinlendiği tespit edildi. R. proximalis atrii sinistri’nin 9 kalpte doğrudan a. coronaria sinistra’dan başlangıç aldığı görüldü. R. interventricularis paraconalis’in 2 kalpte sulcus interventricularis subsinuosus’un ortalarına kadar ilerlediği saptandı. R. distalis ventriculi sinistri’nin 1 materyalde şekillenmediği gözlendi. Myokardial köprülerin 8 kalpte parakonal interventrikular olukta, 2 kalpte hem parakonal interventrikular hem de subsinuosal interventrikular olukta lokalize olduğu belirlendi. Bu köprülerin 1 kalpte koroner olukta da sekillendiği tespit edildi. Myokardial köprülerin sağ koroner arter ve dalları üzerinde oluşmadığı görüldü.

Öneri: Bazı araştırıcılar, insan kalbinin koyun kalbine benzerliğini ileri sürmüşler ve koyun kalbinin insan kardiyovaskuler cerrahisinde bir model olarak kullanılabileceğini ifade etmişlerdir. Bu nedenle yapılan çalışma, konu üzerinde literatür bulunmayan hem İvesi koyununda kalbin tanınması hem de koyun kalbinin insan kardiyovaskuler cerrahisinde model olarak kullanılıp kullanılamayacağı konusunda bir fikir verebilir.