1998, Cilt 14, Sayı 2, Sayfa(lar) 021-026
SİYANÜR ve TİYOSİYANATIN TOKSİKOKİNETİĞİ ÜZERİNE SODYUM NİTRİTİN ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI
Sadettin Tanyıldızı1, İbrahim Pirinçci1, Sezai Kaya2, Emine Baydan2
1F.Ü. Veteriner Fakül tesi Farmakoloji ve Toksikoloji Anabilim Dalı, ELAZIĞ
2A.Ü. Veteriner Fakültesi Farmakoloji ve Toksikoloji Anabilim Dalı, ANKARA
Anahtar Sözcükler: Siyanür, tiyosiyanat, sodyum nitrit, toksikokinetik, koyun

Bu çalışma, amigdalin ile zehirlenen koyunlarda kan siyanür ve tiyosiyanat düzeylerine ait bazı toksikokinetik parametreler üzerine sodyum nitritin etkisini araştırmak amacıyla gerçekleştirildi Bu çalışmada, ağırlıkları 50-60 kg arasında olan 18 koyun kullanıldı. Amigdalin ve sodyum nitritin verilmesinden sonra 0.5, 1,2,4, 8, 24, 48 ve 72. saatlerde alınan kan örneklerindeki siyanür ve tiyosiyanat düzeyleri ile bunlara ait bazı toksikokinetik parametreler belirlendi. Sodyum nitritin 5 ve 25 mglkg dozlarında damar içi yolla uygulanmasından sonra alınan kan siyanür düzeylerine ait dağılım dönemi yarı ömürlerinin dozlara göre sırasıyla, 0.23±0.01 ve 3.14±1.6S saat; atılım dönemi yarı ömürlerinin sırasıyla, 60.80±13.41 ve 126±24.33 saat; ortalama kalış sürelerinin sırasıyla, 88±10.04 ve 18S±2S.21 saat; doruk yoğunluğa ulaşma sürelerinin 48. saat; doruk siyanür düzeylerinin sırasıyla, 0.151 ve 0.148 µg/ml olduğu tespt edildi. Bunun yanında, siyanür düzeylerine ait eğri altında kalan alan değerleri sırasıyla, 11.28±1.24 ve 9±5.62 µg saat/ml; kararlı durumdaki dağılım hacimleri sırasıyla, 0.03±0.001 ve 0.24±0.03 L/kg; klirens değerleri ise sırasıyla, 0.44.0.12 ve 0.16±0.09ml/saat kg olarak hesaplandı. Kan tiyosiyanat düzeylerine ait dağılım dönemi yarı ömürlerinin dozlara göre sırasıyla, 18.30±2.21 ve 29.44±3.41 saat; atılım dönemi yan ömürlerinin sırasıyla, 224.43±1 1.40 ve 42.89±8.8S saat; ortalama kalış sürelerinin sırasıyla, t37.36±24.2 ve 64.38±6.6S saat; doruk yoğunluğa ulaşma sürelerinin sırasıyla, 24 ve 48. saat; doruk tiyosiyanat düzeylerinin ise sırasıyla, 0.026 ve 0.028 µg/ml olduğu belirlendi. Ayrıca, tiyosiyanat düzeylerinin eğri altında kalanalan değerleri sırasıyla, 4.66±0.21 ve 9.82+0.8 µg saat/ml; kararlı durumdaki dağılım hacimleri sırasıyla, 0.147±0.03 ve 0.162±0.03 L/kg; klirens değerlerinin ise sırasıyla, 1.07±0.31 ve 7.72±2.84 ml/saat. kg olarak tespit edildi..