1994, Cilt 10, Sayı 1-2, Sayfa(lar) 026-034
AKKARAMAN IRKI KOYUNLARDA CERVIX UTERI'NİN YÜZEY VE KRİPT EPİTELİ ÜZERİNDE HİSTOLOJİK VE HİSTOKİMYASAL ÇALIŞMALAR
Ülker Eren1, Reşat N. Aştı2, Melih Aksoy3, Kenan Çınar4, Bülent Güven5
1Doç. Dr., S.Ü. Veteriner Fakültesi Histoloji ve Embriyoloji Anabilim Dalı, Konya
2Prof. Dr., A.Ü. Veteriner Fakültesi Histoloji ve Embriyoloji Anabilim Dalı, Ankara
3Doç. Dr,, S.Ü. Veteriner Fakültesi Reproduksiyon ve Suni Tohumlama Bilim Dalı, Konya
4Yrd. Doç. Dr. Su Ürünleri Fakültesi Temel Bilimler Bölümü, Isparta
5Doç Dr. Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Lalahan Hayvancılık Araştırma Merkezi, Ankara
Anahtar Sözcükler: Koyun, Genital Sistem, Cervix. Histoloji, Histokimya

Bu araştırmada, Akkaraman ırkı koyunlarda servi kal epitelin histolojik ve histokimyasal özelliklerinin incelenmesi amaçlandı. Materyal olarak, folliküler fazda 10 ve luteal fazdaki 12 koyundan elde edilen 22 adet servıks kullanıldı.

Tek katlı prizmatik epıtelden oluşan Lamina epi-telyalis'in, salgı yapan hücreler ve silyumlu hücrelerden oluştuğu ve kaudal servikste çok katlı yassı vaginal epitel ile karıştığı tespit edildi. Servikal mukozada yedi vaka dışında bez görülmedi. Bu vakalarda bezlerin yanında, epitel katta hiperplazik odaklar ve çok katlı yassı epitel metaptazisi tespit edildi. Belirtilen bulguların fitoöstrojenler yada östrojenik etkili maddelerin etkisi ile meydana gelmiş olabileceği düşünüldü.

Histokimyasal metotların uygulanması ile servikal salgının asit ve nötr mukosubstansın karışımı olduğu tespit edildi. Salgı materyalinin, villusların laterali ve apikalinde nötr ve asidik mukosubstansın karışımı halinde bulunduğu, kriptlerde ise karboksilli asidik mukosubstansın baskın olduğu gözlendi. Folliküler fazda, özellikle kriptlerde olmak üzere karboksilli asidik mukosubstansın arttığı saptandı. Bezlerde tespit edilen salgı materyalinde asidik mukosubstansın baskın olduğu görüldü.