1987, Cilt 3, Sayı 1, Sayfa(lar) 025-040
FARKLI ENERJİ KAYNAKLARININ BROYLERLERDE BESİ PERFORMANSI, ABDOMİNAL YAĞ BİRİKİMİ VE KARACİĞER YAĞLANMASI ÜZERİNE ETKİSİ I. BESİ PERFORMANSI VE ABDOMİNAL YAĞ BİRİKİMİNE ETKİSİ
Şakir Doğan TUNCER1, Reşat AŞTI2, Behiç COŞKUN3, Mehmet Ali TEKEŞ4, Hüdaverdi ERER5
1S. Ü. Vet. Fak. Hayvan Bes. ve Besi. Hast. Anabilim Dalı, Konya
2S. Ü. Vet. Fak. Histoloji ve Embriyoloji Bilim Dalı, Konya
3S. Ü. Vet. Flak. Hayvan Bes. ve Besi. Hast. Anabilim Dalı, Konya
4S. Ü. Vet. Fak. Zootekni Anabilim Dalı, Konya
5S. Ü. Vet. Fak. Patoloji Anabilim Dalı, Konya
Görüntülenme Sayısı:595 - İndirilme Sayısı: 739

Et yönlü piliç rasyonlarmda kullanılan farklı enerji kaynaklarının besi performansı ve abdominal yağ birikimi üzerine etkisini incelemek amacıyla yapılan bu araştırmada 400 erkek, 400 dişi olmak üzere toplam 800 adet Arbro 7 adlı yerli ticari günlük civciv kullanılmıştır.

Rasyonlarda enerjinin bir bölümü; 1. Mısır (M); 2. Ayçiçek yağı (%2.5) (AY1); 3. Ayçiçek yağı (%5) (AY1); 4. Balık yağı (%2.5) (BY1); 5. Balık yağı (%5) (BY2); 6. Hayvansal yağ (%2.5) (HY1); 7. Hayvansal yağ (%5) (HY2); 8. Buğday+ Ayçiçek yağı (%3) (BAY) gibi kaynaklardan sağlanmıştır. Onaltı grup halinde yürütülen ve 56 gün süren araştırma sonunda erkek piliçlerden elde edilen ortalama canlı ağırlık değcrleri 1892.93- 2375.00 g arasındadır. Mısıra dayalı rasyonlada beslenen grupta en düşük (1892.93 g), 2. (2355.38 g), 3. (2375.00 g) ve 4. (2346.16 g) gruplarda en yüksek canlı ağırlık tesbit edilmiştir. Ayçiçek yağı, balık yağı, hayvansal yağ verilen dişi piliçler arasında canlı ağırlık bakımından önemli farklılık gözlenememiştir (P > 0.05).

Erkek piliçlerde, deneme süresince tüketilen toplam yem miktarı 4.424- 5.376 kg, yemin etki derecesi ise 2.135- 2.450 kg olarak hesaplanmıştır. Ayçiçek yağı (%5) ile buğday+ ayçiçek yağı (%3) kapsayan rasyonları alan erkeklerin 1 kg canlı ağırlık için tükettikleri yem miktarı en düşük bulunmuştur (sırasıyla 2.135 ve 2. 193 kg). Dişi piliçlerde deneme süresince yemin etki derecesi 2.352 - 2.574 kg şeklinde hesaplanmıştır. Mısıra dayalı rasyonlarla beslenen dişi piliçlerde yemin değerlendirilmesi ba•kımından, diğer gruplara oranla olumsuz sonuçlar alınmıştır.

Erkek piliçlerde abdominal yağ miktarı 24.1- 44.9 g, abdominal yağ miktarının vücut ağırlığına oranı ise %1.0- 2.0 arasında bulunmuştur. Balık yağı ye dirilen gruplarda abdominal yağ birikimi ( 44.9 ve 42. 1 g) ile abdominal yağın vücut ağırlığına oranı (%1.9 ve %2.0) en yüksektir. Dişi piliçlerde ise abdominal yağ miktarı 8. grup (55.7 g) ile 6. ve 7. gruplarda (48.7 ve 52.4 g) en yüksek olarak tesbit edilmiştir. Bu seks grubunda abdominal yağ miktarının vücut ağırlığına oranı ise %1.8 ile %2.9 arasındadır. Araştırma sonuçlarına göre dişilerde abdominal yağ• birikimi genel olarak erkeklerden daha fazla olmuştur.

Sonuç olarak, ayçiçek yağının her iki düzeyinin gerek besi performansı gerekse a:bdominal yağ birikimi üzerine olumlu etkisi tesbit edilmiştir. Rasyona %2.5 oranında katılan balık yağının yüksek canlı ağırlık alınmasında etkili olduğu ancak bu grupta abdominal yağ miktarı ile dokularda toplanan yağ miktarının fazla olduğu gözlenmiştir. Özellikle; %5 balık yağında besi performansı gerilemiş, bu grupta tavuk etinde balık kokusu hissedilmiştir. Buna göre broyler rasyonlarmda yüksek düzeyde yer verilen mısırın belirli oranlarda azaltılarak enerjinin bir bölümünün bitkisel yağlardan karşılanması gerektiği kanısına varılmıştır.